การขลิบอวัยวะเพศไม่ได้ทำให้สะอาดกว่าเสมอไป

 ❌ ขลิบไม่ได้ทำให้สะอาดกว่าเสมอ❌

บทความนี้เป็นหนึ่งในบทความของ Intact4Thai ซึ่งเป็นเครือข่ายที่มีอุดมการณ์เดียวกันกับ intactivism โดยจะอธิบายว่าทำไมการขลิบอาจเป็นเรื่องหลอกลวงในเชิงนโยบายและเหตุใดแนวคิดที่ว่า การขลิบลวงโลก จึงถูกเผยแพร่ร่วมกับ ข้อเสียการขลิบ ที่มักถูกมองข้ามในงานวิจัยและนโยบายสาธารณสุข

ก่อนอื่นเราต้องมาทำความเข้าใจก่อนว่ากลิ่นเหม็นและขี้เปียก(smegma) นั้นเกิดจากอะไรในเชิงสรีรวิทยาและเกี่ยวข้องกับหนังหุ้มปลายอวัยวะเพศอย่างไร

กลิ่นเหม็นส่วนใหญ่เกิดจาก

1.ขี้เปียก(smegma) เป็นสารที่เกิดจากการหลั่งของต่อมไขมันร่วมกับเซลล์ผิวที่ตายแล้ว ซึ่งตามปกติสามารถล้างออกได้ง่ายด้วยการทำความสะอาดทั่วไป และจะมีกลิ่นก็ต่อเมื่อมีการสะสมจากการไม่ล้างทำความสะอาด

2.แบคทีเรียบนผิวหนัง – เมืองร้อนอาจทำให้เหงื่อเยอะ แต่ เหงื่อเองไม่มีกลิ่น กลิ่นเกิดจากแบคทีเรียย่อยโปรตีนและไขมัน ซึ่งกระบวนการนี้เกิดขึ้นกับผิวหนังทุกส่วนของร่างกาย ไม่ได้จำกัดเฉพาะบริเวณที่มีหนังหุ้มปลายอวัยวะเพศ

3.การสะสมของเชื้อราหรือโรคติดเชื้อ มักเกิดจากความอับชื้นร่วมกับการขาดการทำความสะอาด ไม่ใช่จากการมีหนังหุ้มปลายอวัยวะเพศโดยตัวมันเอง

แม้หนังหุ้มปลายอวัยวะเพศจะมีต่อมไขมันและแบคทีเรียอยู่จริง แต่สิ่งเหล่านี้เป็นองค์ประกอบปกติของผิวหนังมนุษย์ และไม่ได้ก่อให้เกิดกลิ่นหรือความสกปรกโดยตัวมันเอง หากมีการทำความสะอาดอย่างเหมาะสม เนื่องจากปัจจัยที่ทำให้เกิดกลิ่นไม่ได้จำกัดอยู่ที่หนังหุ้มปลายอวัยวะเพศเพียงอย่างเดียว ซึ่งสามารถอธิบายได้จากหลักการดังต่อไปนี้

1.หนังหุ้มปลายมีต่อมไขมันอยู่ก็จริงแต่ต่อมไขมันนั้นไม่ได้มีแต่ในหนังหุ้มปลาย หนังหุ้มปลายมีต่อมไขมันอยู่ก็จริง อย่างไรก็ตาม ต่อมไขมันไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะบริเวณหนังหุ้มปลาย แต่พบได้ทั่วผิวหนังของอวัยวะเพศและบริเวณขาหนีบ หากใช้ตรรกะว่าการมีต่อมไขมันเป็นเหตุให้ต้องตัดผิวหนังออกเพื่อความสะอาด ตรรกะดังกล่าวย่อมนำไปสู่ข้อสรุปที่ไม่สมเหตุสมผลในเชิงการแพทย์

2.การขลิบอาจช่วยลดความอับชื้นหรือเหงื่อบริเวณหัวองคชาติได้บ้าง อย่างไรก็ตาม กลิ่นไม่ได้เกิดจากเหงื่อโดยตรง อย่างที่ได้กล่าวไว้แล้วว่ากลิ่นเกิดจากกระบวนการย่อยโปรตีนและไขมันโดยแบคทีเรีย

ดังนั้น วิธีการลดกลิ่นที่แท้จริงจึงต้องเป็นการลดการสะสมของแบคทีเรีย ไม่ใช่เพียงการลดเหงื่อเพียงอย่างเดียว

“โอเคแต่ว่าถ้าอย่างนั้นก็แปลว่าการขลิบมีผลบ้างนี่นา สมมุติว่าไม่ล้างแล้วลดกลิ่นได้ 10% ก็ดีกว่า 0% หรือเปล่า?”

ก็ต้องขอบอกตรงนี้เลยว่าก็ไม่มีผลมากขนาดนั้นอยู่ดีเนื่องจากว่า

3.ปัจจัยด้านพฤติกรรม หลายคนอ้างว่าการขลิบช่วยให้สะอาดขึ้นเพราะทำความสะอาดได้ง่ายขึ้น อย่างไรก็ตาม งานวิจัยจำนวนมากที่กล่าวถึงประโยชน์ด้านสุขอนามัยของการขลิบก็ระบุสอดคล้องกันว่า ความสะอาดที่แท้จริงขึ้นอยู่กับ พฤติกรรมการดูแลส่วนบุคคล มากกว่าการขลิบอวัยวะเพศโดยตัวมันเอง
กล่าวอีกนัยหนึ่ง หากไม่มีการทำความสะอาดอย่างสม่ำเสมอ ไม่ว่าจะขลิบหรือไม่ขลิบก็ไม่สามารถป้องกันกลิ่นหรือการสะสมของแบคทีเรียได้อย่างมีนัยสำคัญ ในทางกลับกัน หากมีการล้างอวัยวะเพศอย่างเหมาะสมอยู่แล้ว ความแตกต่างที่การขลิบจะสร้างขึ้นก็มีจำกัดมาก

4.ข้อจำกัดด้านการช่วยเรื่องความสะอาด 

“อ่าวแต่ว่าถ้าเกิดว่าเราล้างอย่างสม่ำเสมอการขลิบมันก็อาจจะทำให้สะอาดขั้นได้อยู่ดีหรือเปล่า” 

อย่างไรก็ตาม หากเปรียบเทียบในทางปฏิบัติ การขลิบก็เหมือนกับการย้ายเฟอร์นิเจอร์ออกจากห้อง ทั้งที่คุณทำความสะอาดห้องได้ครบถ้วนอยู่แล้ว การเอาเตียงหรือตู้เสื้อผ้าออกอาจทำให้รู้สึกว่าโล่งขึ้น แต่ไม่ได้ทำให้ห้องสะอาดขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ เพราะสิ่งสกปรกถูกทำความสะอาดไปหมดแล้ว

ในทำนองเดียวกัน หากมีการล้างอวัยวะเพศอย่างสม่ำเสมอ เช่น ระหว่างการอาบน้ำวันละ 1–2 ครั้ง ปัจจัยที่ก่อให้เกิดกลิ่นและขี้เปียกก็ถูกกำจัดออกไปจนแทบไม่เหลือให้ “ลดเพิ่ม” ได้อีก

5.ความลำเอียงด้านพฤติกรรม(risk compensation)

ลองพิจารณาสถานการณ์สมมุติที่มีผู้ชายสองคน คนหนึ่งขลิบและเชื่อว่าอวัยวะเพศของตนสะอาดกว่า อีกคนไม่ขลิบแต่ตระหนักว่าตนต้องดูแลความสะอาดมากเป็นพิเศษ
ในทางปฏิบัติ สิ่งที่อาจเกิดขึ้นได้คือ ผู้ที่ขลิบแล้วอาจรู้สึกปลอดภัยเกินไปและละเลยการดูแล ขณะที่ผู้ที่ไม่ขลิบกลับใส่ใจเรื่องความสะอาดมากกว่า ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจริงจึงอาจตรงกันข้ามกับความคาดหวังปรากฏการณ์ลักษณะนี้เป็นที่รู้จักในทางพฤติกรรมศาสตร์ในชื่อ “risk compensation” และเคยพบในหลายบริบท เช่น ช่วงการระบาดของโควิด-19 ที่บางคนลดความระมัดระวังหลังฉีดวัคซีน ทำให้ความเสี่ยงโดยรวมไม่ได้ลดลงอย่างที่คาดไว้

6.ความลำเอียงด้านพฤติกรรมในด้านอื่นๆ แม้จะสมมุติว่าการขลิบช่วยเพิ่มความสะอาดได้เล็กน้อยจริง ความแตกต่างดังกล่าวก็แทบไม่มีนัยสำคัญเมื่อพิจารณาในบริบทของสุขอนามัยโดยรวมหากบุคคลใดมีพฤติกรรมการดูแลสุขอนามัยที่ไม่ดี ความสะอาดที่เพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อยจากการขลิบก็ไม่สามารถชดเชยได้ ในทางกลับกัน หากมีการดูแลความสะอาดที่ดีอยู่แล้ว การขลิบหรือไม่ขลิบก็ไม่ส่งผลแตกต่างอย่างมีความหมายในชีวิตจริง

แหล่งอ้างอิง

Cleveland Clinic (บทความให้ข้อมูลสรีรวิทยาของขี้เปียก) — ยืนยันว่า smegma เป็นสารธรรมชาติที่สามารถล้างออกได้ด้วยการทำความสะอาด และกลิ่นเกิดจากการสะสมของแบคทีเรียในพื้นที่นั้น

Effects of hygiene among the uncircumcised : national library of medicine พบว่าเด็กและผู้ใหญ่ที่ล้างอวัยวะเพศอย่างเหมาะสมมักมีปัญหาน้อยกว่าคนที่ไม่ล้าง (เช่นขี้เปียกสะสม, การอักเสบ) — สนับสนุนว่า “การล้าง” เป็นปัจจัยสำคัญกว่า “การขลิบ”

Foreskin care : national library of medicine พบว่าการดูแลหนังหุ้มปลายชี้ว่าการล้างและการสอนวิธีการทำความสะอาดตั้งแต่เด็กช่วยลดการสะสมของ smegma, การอักเสบ และภาวะแทรกซ้อนอื่น ๆ

งานวิจัยด้านไมโครไบโอมจาก Microbiome in Male Genital Mucosa (Prepuce, Glans, and Coronal Sulcus): A Systematic Review แสดงว่าแบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ใต้หนังหุ้มปลายมีความหลากหลาย และสภาพแวดล้อมนี้สามารถมีผลต่อการอักเสบหรือกลิ่นได้ แต่ การเปลี่ยนแปลงประชากรแบคทีเรียหลังการขลิบไม่ได้แปลว่ามีผลโดยตรงต่อความสะอาดที่ล้างไม่ได้นับ เพราะสิ่งเหล่านี้ขึ้นอยู่กับการล้างและสภาพแวดล้อมของผิวหนังด้วย

การศึกษาเปรียบเทียบไมโครไบโอมก่อนและหลังการขลิบพบการเปลี่ยนแปลงชนิดแบคทีเรียในผิว แต่ไม่ได้แปลว่าการขลิบ “ทำให้สะอาดแบบอัตโนมัติ” ในตัวมันเอง - national library of medicine : The effects of circumcision on the penis microbiome

StatPearls ระบุว่าคนที่ไม่ขลิบที่ไม่มีการดูแลรักษาความสะอาดจะมีการสะสมขี้เปียกที่อาจนำไปสู่ balanitis แต่ขี้เปียกเองไม่ใช่สิ่งอันตรายถ้าล้างออกอย่างเหมาะสม

PubMed – preputial hygiene education ได้ศึกษาในเด็กแล้วพบว่าการให้คำแนะนำเรื่องการดูแลหนังหุ้มปลายตั้งแต่เด็กช่วยลดการสะสมขอฃขี้เปียกและปัญหาที่เกี่ยวข้องในด้านอื่นๆ